TÜRKİYE'NİN İLK SEKTÖREL HABER PORTALI

Metaform, PrimeSearch ile veri ihtiyacına yön veriyor

Teknokent kökenli genç bir firma olan Metaform’un kurucusu Mehmet Ali Erdal ile geliştirdikleri PrimeSearch ve MetaformHUB ürünlerini konuştuk.


Kuruluş hikayenizi öğrenebilir miyiz?

2001 krizinden sonra çalıştığımız devasa holding TMSF’ye devroldu. Biz de arkadaşım, ortağım Barış Yoluç ile “başka kurumlara güvenmek yerine  kendi yolumuzu kendimiz çizelim” dedik ve 2005 yılında Metaform’u, Hacettepe Teknokent’te iki masa olarak hayata geçirdik. Daha sonra yıllardır yol arkadaşımız olan Kayhan Imıl ile üçüncü ortağımız olarak el sıkıştık.


Müşteri profilinizde kimler yer alıyor?

TÜBİTAK, Sağlık Bakanlığı, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı gibi kurumlara ulusal çapta kullanılan e-devlet projeleri, belli başlı üniversitelerimize yazılımlar geliştirdik. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı için geliştirdiğimiz eÇED (Çevre Etki Değerlendirme) ve karar destek projesi 2014 Yılı eTR Kamudan İş Dünyasına E-Hizmetler Birincilik Ödülü’nü kazandı. Ayrıca TÜBİTAK adına alt yüklenici olarak PARDUS yönetim uygulaması Lider/Ahenk uygulamasını geliştirdik.

 

Arama motorları ve PrimeSearch


Büyük veri konusunda çalıştığınızı biliyoruz. Bu alan, neden ilginizi çekti?

Şu anda dünyada 3.9 milyar internet kullanıcısı olarak toplam 1.9 milyar internet sitesinde dolaşarak yılda 1.2 trilyon Google sorgusu yapıyoruz. Yılda 49 trilyon e-posta, 143 milyar “tweet” atarak yaşarken blog sitelerine 1.3 milyar mesaj yazıyoruz. Bu performansı internet omurgasına geniş bant erişime sahip kişisel bilgisayarlarımız ve mobil cihazlarımız ile gerçekleştiriyoruz.

Açık mecrada kayıtlı bilgileri arama noktasında gözümüzü açtığımızdan beri birkaç arama motorunu kullanıyoruz. Bu arama motorlarının hepsi hep aynı şekilde, aynı kullanıcı deneyimiyle, “herkese” ve “her alanda” hizmet sunuyorlar. Tabii bu iddianın getirdiği birtakım dezavantajlar var. Arama motoru, penaltı vuruşu bekleyen kaleci gibidir. Herkes, her şeyi o anda sorabilir ve arama motoru da cevap vermek durumundadır. Bu, yapay zekaya da haksızlık! Siz ise bir kurum yöneticisi olarak konvansiyonel bir arama motorunun “herkese” açık sayfasına işinizle ile ilgili ihtiyacınız olan bir şeyi yazdığınızda diyelim ki önünüze 1.5 milyon sayfa dökülüyor. Aradığınız bilgiyi 1.5 milyon sayfa içinde tıklayarak ve kontrol ederek kendiniz bulmak zorundasınız.

Bu açmazı tersine çevirmek, durumu kurumlar lehine değiştirmek istedik. Önce kendimiz ihtiyaç duyduk, henüz bir çözüm olmadığını fark ettik ve “Neden biz geliştirmiyoruz?” diyerek işe başladık. Kendimize “Bu tıklama döngüsünü kırmak için kurumlara yönelik farklı ne verebiliriz?” ve “Hangi deneyimi sunarak vermeliyiz?” sorularını sorduk. Kurumlara ‘premium’ bir hizmet üretmemiz gerektiği sonucuna ulaşarak sıfırdan bir kavramsal tasarım yaptık ve PrimeSearch’ü ku rumsal özel tematik/dikey arama motoru ve veri ambarı hizmeti olarak geliştirdik. “Dünyada tüm kurumsal yapılar tarafından kullanılabilecek, SAAS (software as a service) modelinde, sektör bağımsız bir şeyler yazalım” noktasından PrimeSearch ve birbirini tamamlayan, müşteri bağlılığını sağlayacak MetaformHUB’ a ulaştık.



PrimeSearch kurumlara tam olarak ne sunuyor?

PrimeSearch; Ar-Ge, satış, pazarlama, satınalma, strateji, İK veya yönetim karar verme süreçlerinde kurumların ihtiyaç duydukları tüm alanlarda kullanabilmeleri için geliştirildi. Ar-Ge departmanınız iki spesifik konuda çalışıyorsa ve strateji departmanınız da rakiplere dair ilgili tüm bilgileri takip etmek istiyor ise PrimeSearch, kurumun ihtiyacı olan verileri sürekli sağlamakta, bu veriler üzerinde yetkilendirilen kullanıcılara dolaşma ve “online” arşiv imkanı sağlamaktadır.

PrimeSearch, kurumlar tarafından üç farklı şekilde kullanılabiliyor. Birincisi, birimlerin tanımlayacağı dikey alanlara dair. Kanser, yapay görme, itki sistemleri, biyomedikal gibi tanımlanmış ilgili tema kullanıcıları, sonuçlardan faydalanıyor. İkincisi, odaklı kullanım şekli. Örneğin merkeze Tesla’yı koyarak Tesla hakkında erişmek ve saklamak istediğiniz “Suppliers”, “Partners”, “Products”, “Financials”, “Executives”, “Operations”, “Competitors”, “Moody’s”, “PWC” veya “Investors” gibi ilgi alanlarını tanımlayarak Tesla hakkında bu alanlara dair dünyadaki tüm internet sayfalarını sürekli toplayabilirsiniz. Üçüncü çalışma şekli ise dinleyerek hayata geçiriliyor. Diyelim ki birinci veya ikinci yöntemle bir tema tanımladınız. PrimeSearch dünyada dolaşıyor, ilgili site ve sayfaları size getiriyor. Bu esnada aynı tema çerçevesinde istediğiniz web sitelerini özellikle sürekli dinliyor ve bir bilgiyi yakaladığında onu da getiriyor. Toplanan tematik verileri kullanıcının işine sürekli yarayacak şekilde, dijital arşiv gibi kullanışlı, inovatif, dinamik grafik arayüzler ile sunuyoruz.

Diğer bir kullanım alanı ise en ucuz telefon, en ucuz tatil gibi uygulamaları kolayca geliştirmek isteyen girişimlere yönelik. Bu tip karşılaştırmalı pazar yeri gibi uygulamalar için gerekli ham veri ihtiyacı, PrimeSearch altyapı servisi olarak tüketilerek rahatlıkla geliştirebilir. Kullanıcılarına sürekli değişik içerikler sunmak isteyen Telco operatörleri de kullanabilir.


MetaformHUB ile hedefiniz nedir?

Geliştirdiğimiz ikinci ürün MetaformHUB, bir iş/tematik veya start-up ekosistem yönetim yazılımı. MetaformHUB, bağımsız olarak bir çatı kuruluşun iş ortaklarına, alt yüklenicilerine, hatta ekosistemindeki tüm paydaşlara yönelik, çalışmalarını gerçekleş- tirebilecekleri bir platform. Örneğin savunma sanayisi, sağlık veya endüstriyel mutfak alanında faaliyet gösteren bir çatı kurum olarak tüm iş ekosisteminizdeki şirketler ile olan ilişkinizi bulut ortamında yönetebilirsiniz. Bunun için ağır, hantal ve maliyetli ERP, CRM veya MRP sistemlerine ihtiyacınız yok. Ekosistem sahibi olarak sizin üye olmanız ve tüm iş ekosisteminizi davet etmeniz yeterli. Çok dilli yapı ile daha birinci günden kendinizi veya ekosisteminiz içindeki paydaşlarınızı veya “asset”lerinizi dünyaya açmanız mümkün.



Ekosistemi DNA’sına kadar takip etmek mümkün


MetaformHUB’ı bir ERP’den ziyade içinde iş/tematik veya start-up ekosisteminizi yönetmek için e-iş bileşenleriniz olan, önünde portal ve mikro portallar bulunan, mobil uygulamaları olan bir Linkedin gibi düşünebilirsiniz. İş ortaklarınızı, alt yüklenicilerinizi yeteneklerine, ürünlerine, projelerine, imkan ve kapasitelerine, sertifikasyonlarına, akreditasyonlarına, lab ve lab ekipmanlarına, hatta anahtar çalışanlarına yani DNA’larına kadar takip edebilirsiniz. İdari, mali, kalite, güvenlik vb. alanlarda ekosistem kuruluşlarının denetlemelerini yaparak “rating” oluşturabilirsiniz. RFP, RFQ yayınlayıp Ar-Ge, üretim veya sözleşme birimlerinizin ortak çalışabileceği proje grupları oluşturabilirsiniz. Hatta ekosistemdeki dilediğiniz iş ortaklarınıza kendilerini geliştirmeleri veya sahip oldukları standartları korumaları için iç kontrol ve risk yönetimi, muhasebe gibi hazır bileşen olan uygulamaları sunabilirsiniz. Destek fonunuz var ise ekosistemdeki paydaşlarınıza veya girişimlerinize bu desteklere başvuru imkanı verebilir, kime ne desteği verdiğinizi ve çıktılarını detaylı takip edebilirsiniz. Taleplerinize teklif toplayabilirsiniz. Tematik alt alanlar için mikro portallar hazırlayıp yönetimini uzman bir akademisyene veya başka bir editöre verebilirsiniz.


Gelir modeliniz nedir? Hedeflerinizden ve planlarınızdan bahseder misiniz?

PrimeSearch SAAS modelinde sunuluyor. Kurumun ayağa kaldırdığı tematik/dikey alan başına yıllık üyelik ücreti ile hizmet verilmektedir. Çok sayıda alan için aynı anda ve kendi “data center”ını kullanmak isteyen ve “data center” gereksinimlerini sağlayan kurumlara “onpremise” verilebilir. Hedefimiz PrimeSearch’ü “global bir hizmet” haline getirmemize yardımcı olacak iş birlikleri ile ilerlemek. MetaformHUB ekseninde ise çözüm sağlayabileceğimiz global değişik dikeylerdeki iş ve tematik ekosistemlere benzersiz bir hizmet sunmak.


Peki sizce dünya bu alanda nereye gidiyor?

Rakamların gösterdiği gibi hızla büyüyen veri, dünyada ve Türkiye’de her alanda tematik ve dikey olarak toplanacak; zenginleştirilerek ve üzerine katma değer konularak ihtiyacı olan kişi ve kurumlara sunulacak. Yüz milyonlarca web sitesi, birimlerin ihtiyaç duyduğu alanlar çerçevesinde PrimeSearch gibi bir araç/asistan ile gözden geçirilip kullanıcılara getirilecek.

Diğer yandan PrimeSearch, veri kaynağı olarak internet yerine bir disk kümesi üzerinde, yani kapalı kurumsal heterojen veri yapısı üzerinde de çalıştırılabilir. Keza sosyal medya ve diğer arama motorlarına da “gir/ girme” demek, indekslenen tüm içeriği ve taranan dokümanları ile kaynak sitelerden veri ambarına getir veya sadece linki getir demek de mümkün.